Pas op, dit is een lange tekst – een behoorlijk aandachtspanne is van nut hier (oftewel: het zijn iets meer dan 140 tekens, grijns!)
These: het is non-duaal, of het is het niet…
Het komt vaker voor dan velen denken: allerlei random mensen, leraren of schrijvers die beweren non-duale teachings te geven of non-dualiteit aan te hangen, blijken desondanks te volharden in hun geloof in zieltjes (een persoonlijke essentie of het ware zelf). Ze geloven in vorige en volgende levens, een vrije wil, een welwillend (en verleidbaar) universum en een of andere vorm van een afterlife…
Welnu, je zult geloven wat je niet laten kunt om jezelf te sussen of je lekker te voelen, maar weet één ding: non-duaal is dat soort ge-geloof nu eenmaal niet.
Non-dualiteit is in de kern vrij simpel: alles is bewustzijn en bevindt zich in bewustzijn. Er is geen afgescheidenheid of dualiteit; de werkelijkheid is niet-twee (a-dvait = niet-twee). Alles wordt weliswaar als persoonlijk beleefd of persoonlijk gemaakt, maar dat is het niet. Er is geen ware ‘identiteit’ (geen ziel of zelf), hooguit een ‘zelfbeeld’ (ego) – maar dat is een construct en niet iets reëels. Er is geen separaat, inwonend principe en ook geen magisch universum (een soort god-light) dat ‘jou’ iets zeggen wil of een plan met je heeft. Er is alleen wat-is: één ononderbroken beleving van en in bewustzijn, elk moment opnieuw.
Desondanks staan diverse zogenaamd non-duale teksten vol met zinnetjes als ‘ontwaken in dit leven’. Alsof er een ander leven is, of toch misschien zou kunnen zijn, dan dit-wat-hier-nu-is. Zo proberen voor het overige intelligent lijkende mensen er van alles in te smokkelen wat dan op magische wijze aan ‘speciaals in ons zou leven’ (een zieltje) of zou overblijven na de dood – en meer van dat soort dualistisch, religieus aandoend gedoe.
Nogmaals: geloof en wens wat je niet laten kunt, want je gaat daar simpelweg niet over. Met die onvrije wil van je kun je immers niet anders. Maar het heeft geen basis, en absoluut geen betrekking op non-dualiteit, en ook niet op de moderne wetenschappelijke inzichten, by the way. Wellicht ga je dat nog eens inzien als alles er rijp voor is (en je dus niet meer anders kunt dan het inzien), maar misschien ook niet… (Vraag me trouwens niet waar ik m’n geld op zou zetten, hihi).
Ziel?
Nisargadatta zei het eens fraai: ‘wil je geloven in een ziel, geloof dan in “ik-ben”, zie dat maar als ziel.’ Geestig uiteraard, omdat I Am het onpersoonlijke besef van er-zijn is – oftewel bewustzijn – en iedereen ‘heeft’ dat (of beter gezegd: ís dat). Er zit niets particuliers, speciaals of persoonlijks bij! Kortom: wil je per se een ziel, prima, maar er is er maar ÉÉN en die heet Bewustzijn (Consciousness at large). En dat is onpersoonlijk, onverdeeld en ongefragmenteerd.
Dus: er is geen mijn of jouw (stukje) bewustzijn – er is alleen het tijdelijke, eenmalige functioneren ervan via ‘wervelingen’ (ofwel body-mind-organisatiepatronen). Er valt niks te reïncarneren. Er zijn nu immers al geen kleine, persoonlijke, afgescheiden, specifieke en karaktervolle stukjes die eventueel kunnen overblijven na de dood (there’s nobody home). Het persoonlijke, identificerende zelfbeeld-ik (ahamkara) is de krachtige illusie waardoor men gelooft in afgescheidenheid, vrije wil en zieltjes. Die staat heeft een naam: dat heet niet-ontwaakt zijn, onwetendheid, of ‘normaal’. Maar feitelijk geldt: JIJ bent Zijn in actie, niet een afgescheiden iemand die is…
Kortom: ‘jij’ bent gewoon een tijdelijke werveling van bewustzijn, als een draaikolk in de rivier (zoals ik het al vanaf het jaar 1999 beschrijf). Of als een werveling van ‘energie’. Maar daar woont dus geen ik of ziel in; het is gewoon wervelend bewustzijn (of water, in de metafoor – waarbij ik voor de goede orde niet claim de eerste te zijn die deze metafoor gebruikt). Als organisme ben je technisch bezien slechts een eenmaligheid bestaande uit talloze interactieve, innig verbonden bio-neurale-subsystemen, om het eens romantisch te stellen. Daar blijft na de dood niks van over dan stof en moleculen. Anyway. Houdt de genoemde werveling of draaikolk op, dan eh… is-ie gewoon weg! En dus niet ergens héén. Het was nooit een afgescheiden iets met een of ander inwonend wezentje. Het is en was een tijdelijk verschijnsel van bewustzijn – of water in de metafoor. Er zit en zat niks ‘in’. De rivier blijft, maar die herinnert zich geen enkele specifieke, opgehouden draaikolk. En die opgehouden draaikolk is gewoon opgelost – done. Snap je? Weg is weg.
Het gaat niet om meningen
Het gaat er trouwens niet om of je het hier wel of niet mee eens bent, of een beetje. De realiteit – dat-wat-is voordat ‘je’ er iets van vindt of het interpreteert – boeit het simpelweg niet of je het ermee eens bent. De realiteit is wat die is, met of zonder jouw toestemming. Net zo min boeit het of je het wel of niet gelooft, by the way. Het is gewoon wat het is, en erin geloven helpt niks. Ontwaken is simpelweg de realisatie hiervan; het is geen geloof en geen kwestie van het ermee eens zijn. De non-duale waarheid is geen opinie, filosofie, geloofssysteem of dogmatisch stelsel.
Dat is de kern van advaita – take it or leave it… Dat realiseren, dat heet ontwaken (als het bezig is zich te ontvouwen) of ontwaakt-zijn (als het permanent is geworden).
Helaas komt het minder vaak voor dan men zou denken dat zich non-duaal noemende lieden of leraren consequent non-duaal zijn. Dat is soms behoorlijk vreemd of zelfs verdacht. Het wijst vaak gewoon op niet-ontwaakt zijn, of op een zeer onvolledig ontwaakt zijn – als we tenminste aannemen dat dit kan, aangezien sommige tradities dat toestaan. Soms is het nog ondeugdelijker dan dat.
De bottom line is echter: non-dualiteit is wat het is, en niet iets anders! Bijna of gedeeltelijk non-duaal is derhalve niet non-duaal. Bijna zwanger is immers ook niet zwanger… Gedeeltelijk zwanger kan niet, en eventjes zwanger en dan weer niet heet een miskraam. In deze situatie is het dus heel dualistisch (ofwel volkomen duidelijk): het is non-duaal, of het is het niet!
Voorbeelden van inconsistentie en vervuiling
Zelfs iemand als McKenna – van wie ik de eerste drie boeken voor een behoorlijk deel waardeer – suggereert meerdere levens. Hij beweert dat het universum wilde dat hij een boek schreef, dat hij niet zou sterven tijdens een spannende episode omdat hij een deal had met dat universum om het boek af te maken, en dat je wel degelijk ‘oprechte verlangens’ kunt manifesteren. Allemaal van dat soort magisch denken en vaagheden. Dat is extra verwonderlijk omdat hij op veel andere punten zo scherp en fel non-duaal overkomt.
Ook een denker als Kastrup ventileert allerlei spiri- en reli-residuen en hoopvolle fantasieën. Dat is soms minder rampzalig, maar soms vrij ernstig – tenminste, voor wie ziet of echt vat wat non-dualiteit inhoudt. Maar goed, hij noemt zichzelf een ‘idealist’ en gebruikt zo te zien vooral non-duale concepten wanneer het hem uitkomt.
De meeste mensen maakt het uiteraard weinig uit, of ze vinden het juist reuzefijn: een beetje non-duaal doen, klinken of lijken, maar tegelijkertijd je ‘zieltje’ en je vrije wil-illusie beschermen. Hier en daar wat manifesteren, plus wat troost vinden in vage leven-na-de-dood-fantasieën die zijn gesanctioneerd door deze of gene leraar of auteur… Ja, sure: they want to have their cake and eat it too. McKenna is dood, maar bij leven (nu niet meer dus, hihi, want behalve zijn boeken is er niets van die ‘werveling’ over) viel hij wat hij noemde ‘non-dualiteit-light’ graag en pittig aan. Hij debunkte diverse spiri-clichés, zoals ondergetekende dat ook al heel lang gewend is te doen. Maarre… zijn eigen werk zit voor de kritische lezer dus helaas vol met precies datzelfde! Hm. Jammer.
Wallis heeft ook heel veel nonsens ontmanteld in zijn prima geschreven, doorgaans goed onderbouwde en behoorlijk heldere boek Waarheid is voor wie het aandurft. Juist daarom heb ik Samsara er destijds (inmiddels bijna twee jaar geleden) op geattendeerd, in de hoop dat het boek in het Nederlands beschikbaar zou komen. Ik schreef er destijds ook een grotendeels positief voorwoord voor. Maar in zijn boek noteer ik helaas toch een aantal residuen die beslist niet non-duaal zijn. Vandaar dat ik in dat voorwoord ook even liet vallen dat hij me soms niet ver genoeg gaat – zonder dat daar toen te specificeren.
Nu een paar van die opvallende dingen in zijn verder uitstekende boek. Ook bij hem zien we van die ‘in dit leven’-zinnetjes, diverse ‘goddelijke’ en teleologische terminologie, en magisch aandoende duidingen. Bijvoorbeeld dat een leraar niet ‘beter of goddelijker’ is dan jij. Nee, me dunkt: niemand is goddelijk. We zijn allemaal menselijk, al te menselijk, zoals Nietzsche zou zeggen. Wallis laat zich dingen ontvallen over ‘harmonie met het grotere, gestructureerde plan waarvan je leven een uitdrukking is’. Wat? Welk plan?
Enerzijds ontmantelt hij juist heel grondig en uitvoerig allerlei clichés en misvattingen rondom ‘doel-denken’ (teleologie) en het gefantaseerde ‘magische universum’. Het universum is nu eenmaal geen persoon en wil dus niks, zoals hij elders volkomen terecht stelt. Maar die genoemde (on)zin over het ‘plan van het leven’ schreef hij ondertussen wél gewoon op. Net als andere, soortgelijke suggesties: ‘de levensstroom’ zou ergens ‘iets op intelligente wijze willen ondersteunen’ en zou ‘neigen naar harmonie’. Jaja. Of dat ontwaken een doel (van het leven) zou zijn, in plaats van een puur menselijke mogelijkheid. Net zoals kunnen leren schaken, schilder worden, een liefhebbende ouder zijn, een welwillende winkelier of een crimineel. Jammer.
Ontwaken is een menselijk vermogen
Laat me duidelijk zijn en mezelf herhalen: ontwaken is een menselijk vermogen en komt van binnenuit, niet van boven of ergens anders vandaan. Het is geen doel van ‘het leven’, want ‘het leven’ is geen persoon met een wil of bedoeling. Dat geldt net zo min voor ‘het universum’. Ontwaken is simpelweg een van de schier oneindige hoeveelheid menselijke mogelijkheden. Een mogelijkheid die al dan niet, of in bepaalde mate, tot wasdom kan komen als de omstandigheden ernaar zijn – meer niet. Het moet niet, het is niet de bedoeling van het bestaan, ‘het leven’ (of wat dan ook) stuurt daar niet op aan, en het is niet het toppunt van mens-zijn.
Elk mens is altijd en op elk moment al helemaal mens. Ongeacht zijn of haar gedrag, waarden en normen, leeftijd, socio-economische omstandigheden, geaardheid, politieke voorkeur, angsten, verlangens en wat dies meer zij. Ontwaken kan gewoon, net als talloze andere zaken. Zo is elk mens op elk moment ook een uitstekende manifestatie van en in Bewustzijn, hoe hij/zij/+ ook is… in de actuele levensomstandigheden van dat moment.
Verwarring van termen en meer dubieuze bewegingen
Wat ook vaak voorkomt, is pure verwarring – soms zelfs bij types die voor het overige vrij helder lijken. Bijvoorbeeld de verwarring tussen persoonlijk gewaarzijn (het je als organisme ergens van gewaarzijn) en Bewustzijn zelf (Consciousness at large). Wie die twee verwart, zoals Kastrup bijvoorbeeld graag doet of gewoon niet doorheeft (???), komt onherroepelijk in de problemen en genereert daarmee al snel een dwaalteaching. Zíjn boek, Brief Peeks Beyond, staat vol met dit soort misvattingen en met soms krampachtig aandoende christelijke residuen, puur in de hoop er toch nog een afterlife en een vrije wil uit te kunnen persen. Zonde, want diverse andere onderwerpen benadert hij juist heel helder. Hij gebruikt in het begin van z’n boek zelfs de bekende waterkolk-metafoor (en andere scherpe pointers), maar lijkt de non-duale essentie van z’n eigen betoog verderop nogal kwijt te raken. Hij lijkt de implicaties simpelweg niet echt te vatten, of…
Consciousness at large (zoals hij puur Bewustzijn noemt) verandert gaandeweg zijn boek na veel gespeculeer op magisch-metafysische wijze in Mind at large. En die beschikt dan ineens over een onderbewustzijn, waarin dat waterkolkje uit het begin blijkbaar toch iets achterlaat, zodat er op de een of andere manier toch iets voortleeft na de dood. En via die Mind at large zou ‘je’ dan ineens toch ook een vrije wil hebben, right. Die vrije wil is weliswaar niet echt van jou als waterkolkje – en je hebt er natuurlijk ook niks over te zeggen – maar omdat je eigenlijk die Mind at large bent, heb je hem ergens toch weer wél. Want die heeft uiteraard een vrije wil (?), zo wordt ons voorgehouden. Tja… door een hoop ‘metafysisch’ gegoochel met begrippen wordt er, zo blijkt, onder de streep toch weer een soort god-light gecreëerd. Inclusief een ‘vrije’ wil, intenties, een soort magisch geheugen en wat al niet meer. Oude wijn in nieuwe (postmoderne, intellectualistische, plastic) zakken! Zo verwordt heel dit metafysische, quasi-non-duale gedoe – dat voor het ongeoefende oog nog zo behoorlijk non-duaal van start gaat – al snel tot een enorme (en niet eens zo heel) Nabije Vijand van de Waarheid.
Logisch dat ik dit rook, voelde en zag. Na een korte zoektocht op internet werd het me nóg duidelijker (ik wilde immers even extra checken of het wel goed werd gezien). En wat wordt daar gezien? Nou, dat dhr. Kastrup inmiddels in video’s ronduit stelt dat het universum gewoon Gods Geest is. Ah! The universe is God’s mind, sure – die koek hebben we vaker gehoord. Dit is gewoon weer de aloude god als ‘kosmische dromer met intenties’ – all over again. Nou ja, dat soort metafysisch ‘idealisme’ vreesde, herkende en rook ik dus al tijdens het lezen…
Gewoon een verkapte christen dus, die net als in de 17e en 18e eeuw levende ‘denkers’ krampachtig probeert intellectuele ‘godsbewijzen’ op te voeren. Die bewijzen uiteraard helemaal niks, maar nemen wel van alles aan, projecteren erop los en fantaseren de boel bijeen. Heel tof voor mensjes die graag iets over willen houden na de dood, een ikje willen blijven, en willen geloven dat er een subtiel magisch wezen (imaginary friend) op welwillende wijze aan de knoppen zit. Voor mensen dus die non-dualiteit niet echt zien zitten en ouderwetse, bovenzinnelijke troost en betekenis zoeken, maar simpelweg niet meer naar de kerk willen.
(Is Rupert Spira trouwens langzaamaan blind en doof geworden??? Hoe kan hij in vredesnaam een Kastrup-fan zijn geworden en vooral: blijkbaar blijven? Of heeft hij ook kritische noten? Dat heb ik verder niet uitgezocht.)
Hard?
En als u meent dat ik in dit verband wel erg hard ben? Ik las ook nog een ander werkje van Kastrup – en daarin trekt hij nogal flink van leer tegen filosofisch-materialisten (en -empiristen en -deterministen). Soms zeer terecht overigens, en soms eh… beduidend minder. Punt is: hij komt zelf vaak nogal stevig en stellig uit de hoek. Enne… wie kaatst mag de bal terugverwachten, zullen we maar zeggen. Nou, bij dezen dus. (Als ik minder lui, of meer gemotiveerd of geïrriteerd was, schreef ik een boekje getiteld Why Analytic Idealism is Baloney, maar ja, ik heb geen vrije wil helaas…)
Oké, god was altijd al een uitvergroting (of externalisatie) van de geconflicteerde mens op kosmische schaal, en dus voorzien van menselijke eigenschappen. Zo ook nu weer. Wij mensjes hebben intenties, neigingen en bedoelingen, een mind, een on(der)bewuste enzovoorts, en dus zal god, het universum, Consciousness/Mind at large, of de Grote Groene Woensel die ook wel hebben. Project much?
Ik zeg hiermee trouwens niet dat hij zijn metafysische speculaties niet mag ventileren. Enkel dat het dus overduidelijk geen advaita (non-dualiteit) is, terwijl het daar voor de meer onkritische lezer soms wel op lijkt, of omdat hij er selectief gebruik van lijkt te maken.
Anyway! Nog bonter wordt het als er aangenomen wordt dat omdat alles bewustzijn is (ofwel in bewustzijn is), al wat is dan automatisch ook bewust zou zijn. Zoals stenen, elektronen, rolstoelwielen, dode lichamen, algen, sterren en moleculen, zeg maar. Dat soort lui begrijpt er uiteraard echt niks van. Hieraan wil een Chopra zich nogal eens schuldig maken, maar ja, dat wekt hier geen verbazing meer – he’ll say and sell anything. (Een video-interactie die ik aanschouwde tussen hem en hardcore evolutionair bioloog Richard Dawkins is op dit punt, maar niet alleen op dit punt, nogal gênant…). We laten deze doorgeslagen nonsens maar even voor wat het is, al ontwaarde ik daar dus ook al kiemen van in Kastrups boeken.
Het kost tijd en lef om uit te zuiveren
Het is overigens waar dat in mijn eerste boeken ook nog twee of drie spiri-elementen of residuen voorkwamen. Of beter gezegd: die waren toen nog niet helemaal ontmanteld en uitgezeefd, vandaar dat middeleeuwse termen als ‘genade’ of ‘goddelijk’ er soms nog in te vinden zijn. Men dient eerlijk te blijven, nietwaar? Maar gelukkig vind je er geen onzeker geneuzel over zieltjes, een afterlife, vrije wil of een magisch universum. Dat scheelt dan weer.
Het duurt blijkbaar even na het initiële ontwaken voordat alle implicaties duidelijk worden, alle onzuiverheden of inconsequenties zijn gewied, en de spiri-reli-indoctrinatie is verdampt. Bij sommigen gebeurt dat blijkbaar nooit… helaas. Bij sommige non-duale leraren en auteurs komt dit soort ideeën (zoals vorige levens of karma) gelukkig zelden voor; bij hen zijn het wellicht gewoon residuen van de langdurige eerdere teachings die men ontving of las vóór het ontwaken. Bij anderen zou je echter bijna gaan vermoeden dat dit soort concepten er moedwillig in gehouden worden. Maar goed, je mag er nooit zomaar van uitgaan dat anderen te kwader trouw zijn, stiekeme gelovigen zijn of dat ze een agenda hebben… (eh… toch? Hihi.)
Bij weer anderen lijkt het er juist heel duidelijk op dat ze een ‘bewuste’ campagne voeren. Ze willen allerlei magisch, romantisch gedoe en (door angst gedreven) fantasieën aan non-dualiteit koppelen, onder het mom van: ‘ja, maar als je zus en zo kijkt en draait, kan het misschien toch wel. Zou mooi wezen toch als… hoop ik, denk ik…’ Of ze doen het simpelweg om meer new-age-volgelingen te trekken. Die vinden het vanzelfsprekend fijner om een vaag zieltje te behouden, en vinden een welwillende kosmos met coole intenties wel geruststellend. Zodat het fijn voelt ofzo, en er wat gematerialiseerd kan worden. En er op metafysische wijze een kans op een leven na de dood blijft bestaan. (Los van de tamelijk kinderachtige onzinnigheid van dit alles, zou ik denken dat men beter zorgt voor leven vóór de dood, maar ja… what do I know…).
En zo blijft non-dualiteit helaas nog steeds (of steeds meer) actief vermengd of vervuild worden met onverenigbare spiri-reli-elementen en new age-stuff uit de spirituele grabbelton… dingen die er simpelweg niet bij horen. Hetzij door onhelderheid of onzorgvuldigheid, hetzij min of meer moedwillig.
(Leuk om op te merken is overigens dat het woord ziel in de Bijbel niet naar een loszwevend, onsterfelijk geestje verwijst, maar naar de mens als geheel, naar het leven of het ik (psyche). Oude Griekse ideeën werden pas door latere kerkvaders gebruikt om het begrip te wijzigen in iets wat losstaat van het lichaam. Zij bedachten ook het hemel- en helgebeuren, en nog later het vagevuur. Er ontstond een langdurige strijd over die afgescheiden, etherische ‘ziel’, die uiteindelijk werd gewonnen door Augustinus en zijn club in de 4e eeuw).
Dat oude oosterse teksten en allerlei oosterse leraren – ook de non-duale – vaak spraken over goddelijkheid, reïncarnatie en wat dies meer zij, is mijns inziens vooral een cultureel fenomeen. Het was mede afhankelijk van de aanwezige toehoorders, plus het kwam voort uit een neiging om zich niet te veel te willen vervreemden van de goegemeente. Om ellende te voorkomen, ook. Religieuze mensen kunnen immers tamelijk gevaarlijk worden als hun dogma’s en aannames niet serieus genoeg genomen worden, of wanneer men iemand van godslastering kan beschuldigen. Tot op de dag van vandaag zijn horden opgefokte of zich beledigd voelende gelovigen in staat tot lynchpartijen. Dat was hier vroeger ook schering en inslag, maar is in ‘spirituele’ landen als India en in de religieuze moslimwereld nog steeds een veelvuldig voorkomend fenomeen. (Dat komt natuurlijk omdat religie tot moreel en barmhartig gedrag leidt, vol naastenliefde ook.)
Ramana Maharshi zei allerlei dingen die niet non-duaal zijn. Deels omdat men hem toch niet begreep als hij dat wel deed, deels omdat men moet spreken in de taal en begrippen die voorhanden zijn, deels omdat je (in India en omstreken) simpelweg op moet passen, en deels om de bezoekers niet te veel van zich te vervreemden. Andere tijden en andere omstandigheden. (Ik zou het er zelf waarschijnlijk niet lang levend vanaf brengen als ik daar zo sprak of schreef als ik hier moeiteloos en onbedreigd mag doen).
In zijn meest cruciale uitspraken veegt hij echter alle duale reli-stuff resoluut van tafel – en dáár dient men bij dat soort lui op te letten. Niet op de teachings op B- en C-niveau, waartoe zelfs Ramana dus regelmatig overging. ‘Ga dan god maar eren en puja doen, dat is ook goed voor je.’ Of: ‘Als er twintig mensen komen om onderricht en ik zeg ze dat ze moeten mediteren of god moeten gaan eren, dan zijn ze doorgaans tevreden en gaan ze weg. Maar soms draait er zich eentje om en zegt: dat is allemaal mooi, maar vertel me nu maar eens hoe het écht zit!’ Zoiets zei hij ook eens. En die enkeling, dat vond hij echt mooi. De rest liet zich liever met een kluitje of een zoethoudertje in het riet sturen.
Dank u.
Nog een ding over waarom ik zo’n betweter lijk of ben: indien je van Maastricht naar een huis in Amsterdam wil, komt hoe rijdt er in ’t begin niet zo op aan, je moet grofweg naar het noord-westen. Maar naarmate je Amsterdam nadert komt het al preciezer, en wil je het juiste huis vinden doen de details er enorm toe anders doe je wel erg je best, maar kom je nooit aan, daarom ben ik zo’n muggenzifter. Misvattingen, halve waarheden, platitudes, en onjuiste aannames verhinderen en vertragen het arriveren… en soms komt men daardoor helemaal niet echt vooruit, maar blijft men in kringetjes ronddraaien. Bovendien blijk ik in de praktijk stukken geduldiger te zijn dan wanneer er geschreven wordt. Weet u dat ook weer.
Ik hou tevens graag de ‘idioten’ weg, door scherp en duidelijk te zijn, al zou het financieel handiger zijn die juist binnen te lokken door wat zweef praat erdoorheen te mengen. Ik weet best hoe ik 60 mensen in een zaal moet krijgen, daarvoor zou ik enkel mijn integriteit (die sommigen mijn arrogantie noemen) hoeven te offeren. Maar gelukkig heb ik geen vrije wil, zoals ik al zei, dus dat gaat niet gebeuren. Mijn boekhouder vindt trouwens dat erg jammer, hihi. … daarnaast ben ik gewoon net als iedereen: Bewustzijn + dit eenmalige, specifieke wervel-organisme + de wisselende omstandigheden, dus, tja, I Happen to happen this way, zeg maar.
————————————————————————————————————–
Lees eens een boek! You might learn a thing or two…
Cultuurkritiek, ironie, psychologie, sociologie, zelfspot, advaita, humor, oftewel: valsheid in geschriften – dwz, speelse valsheid opgeschreven over talloze zaken waarover ook jij veel babbelt en nadenkt, maar dan… eh … anders!
Ha. Voor wie de geest wakker en vitaal wil houden dus, en nog in staat is om meer dan 280 tekens aan een stuk kan lezen, en niet denkt dat ie alles al weet… voordat ie weer snel verder swiped.
Ze gaan allemaal over: JOU (of: ONS!)
